Szukasz psychologa? Baza porad i duża pomoc psychologów psychologicznych. Poradnia, która Ciebie nie zawiedzie.

Rola procesów emocjonalnych w zachowaniu człowieka cz. II

Ostatnio wybitny uczony radziecki, Tichomirow, który należy do grupy psychologów poznawczych, wysunął oryginalną i odważną hipotezę na temat funkcji emocji w procesie rozwiązywania szczególnie trudnych problemów, takich jak gra w szachy czy badania naukowe.15 Zgodnie z nią emocje powstające w procesie myślenia i działania pełnią rolę heurystyk: heurystyki to reguły, zasady i metody decydujące o kierunku i strukturze czynności: mówiąc inaczej, są on szczególnym rodzajem informacji. Przykładem najprostszej heurystyki jest reguła: „Grając w szachy analizuj tylko te ruchy, które zapewnią ci przewagę w liczbie figur.” Tichomirow udowodnił, że uczucia pełnią często rolę dodatkowej heurystyki, która decyduje o utrzymaniu danego kierunku poszukiwań lub o zrezygnowaniu z niego, która wpływa na przebieg myślenia jednostki. Odkrycie, że emocje uwikłane w procesy informacyjne mogą spełniać funkcję heurystyk, jest krokiem naprzód w poznawaniu sfery emocjonalnej człowieka. Odkrycie to obala wiele mitów, które powstały wokół uczuć i ich roli regulacyjnej.

Niektórzy krytycy próbują udowodnić, że koncepcja poznawcza tworzy portret człowieka kontemplacyjnego, że nie umie wyjaśnić sprężyn i kierunkowości ludzkich zachowań, że jest mało dynamiczna. W świetle faktów, które przedstawiłem, zarzuty te nie wydają się uzasadnione, a w każdym razie ich ostrze ulega wyraźnemu stępieniu. Zgodnie z omówioną koncepcją, człowiek jest układem przetwarzającym informacje. Wszystkie tradycyjne zjawiska, takie jak motywacja czy emocje, można wyjaśnić za pomocą procesów informacyjnych. Tak na przykład rozbieżności między aspiracjami a osiągnięciami, między informacjami o planowanych wartościach a informacjami o wartościach posiadanych rodzą siły motywacyjne. Motywacja jest więc pochodna w stosunku do informacji. Podobnie ludzkie emocje – lęk i nadzieja, ciekawość i satysfakcja – powstają w trakcie operowania informacjami.

Nie twierdzę, że wyjaśnienie mechanizmów ludzkiego działania, które podałem w tym rozdziale, jest w pełni zadowalające. Twierdzę, że jest to wyjaśnienie prawdopodobne, które warto poddać dalszej weryfikacji empirycznej.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.